Đầu 'ti tụt' không thể cho con bú?

Bài viết này xin được phân tích một số câu hỏi và lỗi cho con bú thường gặp ở chị em.

Hỏi: Có phải trẻ bú mẹ thường nhẹ cân hơn trẻ nuôi bộ. Tôi có nên nuôi con hoàn toàn bằng sữa công thức?

Trước tiên, cần khẳng định ngay dự định của bạn là hoàn toàn sai lầm. Việc nuôi trẻ bằng sữa công thức luôn được coi là giải pháp tình thế trong điều kiện mẹ mất sữa hoàn toàn.

Việc nuôi trẻ bằng sữa công thức luôn được coi là giải pháp tình thế. (Ảnh minh họa).

Hỏi: Bà mẹ có núm vú tụt hay phẳng không thể cho con bú?

Không đúng. Trẻ không bú núm vú mà bú đầu vú; dù trẻ bú núm vú nổi rõ dễ dàng hơn nhưng không nhất thiết núm vú phải lộ rõ. Núm vú như thế nào cũng vẫn có thể cho bé bú một cách hoàn hảo.

Với cách cho bú đúng, trẻ sẽ biết ngậm đầu vú, hơn nữa bầu vú cũng thay đổi trong vài tuần đầu và nếu mẹ luôn giữ cho đủ sữa thì sớm muộn gì trẻ cũng sẽ biết chộp lấy bầu vú mẹ.

Hỏi: Bà mẹ lỡ có thai phải ngừng cho con bú?

Không đúng. Nếu con còn muốn bú thì bà mẹ vẫn có thể tiếp tục cho bú. Có nhiều bà mẹ vẫn cho con lớn bú kể cả cho đến khi đã sinh con nhỏ tiếp theo.

Nhiều bà mẹ khác phải ngừng cho con bú khi mang thai do bị đau vú hay vì nhiều lý do khác nhưng không cần quá vội vàng hay vì lý do y học mà phải ngừng cho con bú. Lượng sữa mẹ có thể giảm đi khi có thai và nếu trẻ có ăn sam thì cũng thường không có vấn đề gì.

Hỏi: Trẻ bị tiêu chảy không được bú mẹ?

Không đúng. Cách điều trị tốt nhất với nhiễm khuẩn đường tiêu hóa của trẻ là bú sữa mẹ. Hơn nữa, thật rất không bình thường khi trẻ đang bị tiêu chảy đang cần bổ sung dịch lại không được bú mẹ.

Nếu vì vấn đề không thể dung nạp đường lactose thì có thể dùng enzyme lactase (bán không cần đơn) ngay trước và sau khi bú nhưng hiếm khi cần thiết với những trẻ bú sữa mẹ.

Sự không dung nạp lactose do nhiễm khuẩn đường ruột sẽ hết dần theo thời gian. Loại sữa bột không có lactose cũng không tốt hơn sữa mẹ. Cho con bú sữa mẹ bao giờ cũng tốt hơn mọi loại sữa bột.

Hỏi: Cần tập cho trẻ bú bình nên hay không?

Không đúng. Không có lý do nào để trẻ phải học bú bình. Không có lợi ích lớn nào trong việc trẻ bú bình.

Nếu có ý định cho trẻ tập bú bình, nên chờ đến khi trẻ được 4 – 6 tuần.

Hỏi: Nếu bà mẹ bị can thiệp ngoại khoa, cần chờ sau 1 ngày mới cho trẻ bú lại?

Không đúng. Sau can thiệp ngoại khoa, người mẹ có thể cho con bú ngay sau khi thấy sữa căng. Không có thuốc dùng trong gây mê nào cũng như thuốc giảm đau nào, cả kháng sinh dùng sau mổ buộc bà mẹ phải tránh cho con bú, trừ một số trường hợp đặc biệt.

Ở những bệnh viện tiên tiến, những bà mẹ cho con bú và trẻ đang bú mẹ được tạo điều kiện thuận lợi để vẫn có thể cho con bú/ bú mẹ khi mẹ hay con phải nhập viện.

Sau can thiệp ngoại khoa, người mẹ có thể cho con bú ngay sau khi thấy sữa căng. (Ảnh minh họa).

Hỏi: Cho trẻ sinh đôi bú mẹ là việc rất khó?

Không đúng. Cho trẻ sinh đôi bú mẹ còn dễ hơn cho trẻ sinh đôi bú bình, nếu như việc cho bú diễn ra suôn sẻ.

Vì thế điều quan trọng là phải cố gắng tập cho trẻ sinh đôi bú sớm. Nhiều phụ nữ sinh ba cũng vẫn có thể cho con bú. Chỉ có điều phải bỏ công sức và thời gian nhiều hơn.

Hỏi: Các bà mẹ có vú không lớn lắm thì không thể có nhiều sữa?

Không đúng. Chỉ có rất ít phụ nữ không sản xuất ra đủ sữa cho con bú (mặc dầu vậy họ vẫn có thể tiếp tục cho con bú với sự bổ sung các phương pháp hỗ trợ tiết sữa). Một số phụ nữ nói rằng vú của họ không to lên mấy khi mang thai.

Tuy nhiên, đại đa số phụ nữ cho con bú hình như vú không to lên mấy trong thời gian mang thai, nhưng vẫn thừa sữa cho con bú.

Hỏi: Bà mẹ vú không căng thì có ít sữa trong vú?

Không đúng.Vú không nhất thiết phải có vẻ căng mới có nhiều sữa. Bà mẹ cho con bú cảm thấy vú không căng cũng là điều bình thường khi cơ thể được điều chỉnh theo khả năng bú của trẻ.

Bầu vú không bao giờ “cạn” và vẫn sản xuất ra sữa khi trẻ vẫn bú mẹ.

Hỏi: Cho con bú nơi đông người là khiếm nhã?

Không đúng. Ai quan niệm như vậy là xúc phạm phụ nữ và kém hiểu biết về thiên chức làm mẹ của người phụ nữ.

Chẳng lẽ khi phụ nữ có việc phải ra ngoài và mang theo con nhưng đến giờ cho bú lại phải ôm con vào “toa-lét” để cho con bú hay sao? Ngay cả trẻ em, về mặt tâm lý cũng học được nhiều điều đẹp từ cảnh mẹ cho con bú.

Hỏi: Cho trẻ bú từ 3 – 4 tuổi là không tốt cho trẻ đúng không?

Không đúng. Cho con bú trong 2 – 4 năm là điều bắt buộc ở hầu hết các nền văn hóa kể từ khi có con người trên trái đất. Chỉ đến khoảng 100 năm gần đây cho con bú mới có giới hạn thời gian.

Trẻ con được bú mẹ đến năm thứ 3 cũng không phải là dấu hiệu trẻ phụ thuộc mà trái lại, chúng cảm thấy an toàn và tự tin hơn.

Chính những trẻ này cũng chuẩn bị để thôi bú mẹ (với sự khuyến khích của người mẹ) và do đó chúng cũng sẽ quyết tâm hơn.

Hỏi: Nếu trẻ không bú mẹ vài ngày hay vài tuần thì không nên cho bú lại vì sữa bị chua?

Không đúng. Sữa vẫn tốt như trước. Sữa mẹ trong bầu vú không giống như sữa bột để trong bình.

Hỏi: Sau khi vận động thể chất không được cho con bú?

Không đúng. Tuyệt đối không có lí do nào buộc người mẹ không thể cho con bú sau khi vận động thể chất.

Có nghiên cứu nào đó nói rằng trẻ sẽ quấy khóc khi bú mẹ, sau khi người mẹ vận động đã mâu thuẫn với hàng triệu trường hợp khác trong thực tế.

Chuyên gia: BS Đào Xuân Dũng (Chuyên khoa sản phụ II)